“Ik wil niet naar het buitenland gaan zonder mijn ouders, zonder mijn familie, (…) [maar] ik heb een reden om te komen.” (‘In de eerste plaats een kind’ – UNHCR Nederland)

Een bijzonder kwetsbare groep zijn kinderen die alleen op de vlucht gaan, zonder hun ouders of andere familieleden. In België worden zij niet-begeleide minderjarige vreemdelingen genoemd (NBMV).

In het Frans spreekt men over MENA (mineur étranger non accompagné)

Het acroniem verwijst naar het woord ‘vreemdelingen’.
Maar eigenlijk gaat het gewoon over jongeren / kinderen.
Dus soms zie je een shift naar het gebruik van het acroniem NBM: niet-begeleide minderjarigen. Voor de duidelijkheid gebruiken wij in de leeromgeving het volledige acroniem / de volledige term.

Het profiel en migratiemotief en -traject van NBMV’s is heel uiteenlopend.

De jongere …[1]

• Is minder dan 18 jaar oud
• Is niet begeleid door een persoon die het ouderlijk gezag of de voogdij over hem uitoefent
• Heeft internationale bescherming aangevraagd of heeft geen geldige binnenkomstdocumenten of verblijfsrecht
• Is afkomstig is uit een derde land, buiten de Europese Economische Ruimte

Sinds enkele jaren kunnen ook Europese minderjarigen onder bepaalde voorwaarden als NBMV worden beschouwd. [2]

NBMV’s zijn niet noodzakelijk zonder familie in België.
Sommigen wonen bij een tante of nonkel of ander familielid.

Hoewel de overgrote meerderheid van de NBMV’s in België 16-17 jaar oud is, is een aanzienlijke deel van deze groep nog erg jong (11 of 12 jaar of zelfs jonger).[3]

Registratie

De Dienst Voogdij stelt vast dat de persoon voldoet aan de definitie van NMBV (via controle van officiële documenten en andere informatie, en bij twijfel ook een medisch onderzoek, zie verdieping leeftijdsschatting) zal de jongere een voogd toegewezen kregen. Sommigen komen in een pleeggezin terecht.

Deze voogd zorgt ervoor dat de NBMV zijn rechten kan uitoefenen.

Het gaat om volgende rechten (zie VERDIEPING rechten)

• Recht op opvang
• Recht op verblijfopstarten van een verblijfsprocedure (en later gezinshereniging)
• Recht op medische zorg en mutualiteit
• Recht op een Groeipakket (onder bepaalde voorwaarden)
• Recht op een advocaat (pro deo bijstand)
• Recht op OCMW-steun (onder bepaalde voorwaarden)
• Recht op onderwijs

Helaas zijn niet alle NBMV’s zijn officieel geregistreerd

Heb je een vermoeden dat een jongere een niet-begeleide minderjarige vreemdeling is? Je kan dit melden aan de Dienst Voogdij en de Dienst Vreemdelingenzaken door middel van een meldingsformulier.
Wij raden aan de toestemming van de jongere in kwestie zeker te bevragen.

Dienst Voogdij		Melding	Identificatie	Zorg
De dienst bestaat uit juristen, sociologen, maatschappelijk werkers, administratieve assistenten, chauffeurs en begeleiders.	Vallen onder de Federale Overheidsdienst Justitie om hun onafhankelijkheid te waarborgen ten aanzien van Dienst Vreemdelingenzaken (FOD Binnenlandse zaken)	De minderjarigen worden doorgaans gemeld aan de dienst Voogdij door de politie of door de DVZ.	Zij identificeren en bij twijfel over hun leeftijd organiseren ze een medisch onderzoek. (zie module leeftijdsschatting)	In het kader van de zorg voor de minderjarigen nemen zij contact op met de opvangcentra en wijzen zij een voogd aan.

Getuigenis: Nazar Ali arriveerde op zijn 14de in België, zonder begeleiding

(Hij werd begeleid door een professionele voogd. Meer info over voogden in de module ‘Voogd’)

Referenties

[1] Platform Kinderen op de vlucht : Het Platform Kinderen op de vlucht is een nationaal, tweetalig platform van 55 organisaties (leden en waarnemers). Het Platform is ontstaan in 1999 en coördineert de acties van vakmensen die rechtstreeks werken met NBMV én kinderen die met hun ouders in precair of zonder wettig verblijf in België zijn.

[2] Europese (niet begeleide) Minderjaren

[3] Dienst Voogdij, Handboek voor voogden, BOEK 2, pg. 8

[4] UNHCR Nederland, 2018. “In de eerste plaats een kind’.“

GETUIGENISSEN van alleenstaande kinderen die asiel hebben aangevraagd.

© UNHCR Nederland — In 2018 hadden 1.225 alleenstaande kinderen in Nederland asiel aangevraagd. In België waren er dat toen 811 (bron: UNHCR NL – Fedasil, zie referenties)

Ondersteuning

Buiten de Dienst Voogdij en de ondersteuning voor voogden (zie module Voogd) zijn er ook organisaties die zich specifiek bezighouden met deze doelgroep. Deze zijn lid van het platform Kinderen op de Vlucht. Je kan de leden hier bekijken.